چهار شنبه 12 آبان 1395
English
  • تلفن تماس:021-88482558

صندوق حمایت از سرمایه گذاری زیست فناوری

1396/08/13 در ساعت 16:05:43

مشق جوانان خلاق برای ساخت شناورهای هوشمند

تهران– ایرنا- عملکرد معاونت علمی و فناوری در طول سالیان اخیر در حوزه های مختلف ثابت کرده است که توسعه کشور در بخش های مختلف از جمله صنایع دریایی، تنها در گرو برداشتن موانع فعالیت بخش خصوصی در اقتصاد و همچنین حمایت از جوانان خلاق و شرکت های دانش بنیان است.

مشق جوانان خلاق برای ساخت شناورهای هوشمند

سومین جشنواره'دریا مسیر پیشرفت' به همت ستاد توسعه فناوری و صنایع دانش بنیان دریایی از 9 تا 11 آبان ماه جاری در باغ موزه دفاع مقدس برگزار شد و یکی از بخش های مهم مسابقات در این رویداد، ساخت شناور هوشمند بود که هدف عملیاتی و نهادینه سازی آموخته های علمی و همچنین تقویت کار تیمی در دو بخش دانشجویی و دانش آموزی را مد نظر داشت. 
تیم ها از دانشگاه های مختلف حتی دانشگاه هایی که دارای رشته دریایی نیستند ویا نزدیک به دریا نیستند، در این مسابقات حاضر شدند که به نظر نقطه قوت این مسابقات است.
مسابقات دانشجویی با حضور 19 تیم دانشجویی از سراسر کشور و با همکاری دانشگاه صنعتی شریف و ستاد توسعه صنایع دانش بنیان معاونت علمی در دو بخش هوشمند و کنترل از راه دور برگزار شد.
در این مسابقات، یک آیتم ویژه نیز در نظر گرفته شده بود و در آن، تیم هایی که شناورهای با قابلیت خاص طراحی کرده و قادر به ردیابی اهداف و عملیات آتش نشانی بودند، مورد ارزیابی قرار می گرفتند و جوایزی به آنان اختصاص یافت.
آیتم های مسابقات طوری طراحی و داوری شده بود که مرحله طراحی و گزارش نویسی در یک مرحله قبل ساخت داوری شده که از نظر طراحی در چه مرحله ای قرار دارند و بعبارتی طرح تئوری تیم های در یک بازه زمانی آنالیز و محاسبات هیدرو استاتیک، محاسبات بار، قدرت موتور یا باتری از نظر تئوری و نرم افزاری مسیر شبیه سازی شده و از قبل از سوی داوران بررسی و اعلام نظر صورت گرفته بود.
مروری گذرا به این مسابقه بیانگر آن است که چند گروه دانشجویی از سیستم واترجت استفاده کردند که به گفته داوران حاضر در این مسابقات، خود یک تکنولوژی است و عملا در کشور ما وارداتی محسوب می شود. 
علاوه بر این، این دانشجویان در مقیاس مدل توانسته بودند چنین شناورهایی را با توان رانش طراحی کرده و بسازند که جای تقدیر دارد.
ضمن آنکه طراحی و تولید چندین نمونه بدنه شناورها به خصوص تندرو با اشکال هندسی مختلف ، حاکی از خلاقیت های جدید دانشجویان در ساخت مدل های ابتکاری است.
علی علیئی 22 ساله دانشجوی سال چهارم برق از دانشگاه پلی تکنیک است که تیم سه نفره آنها موفق شد شناور کاتاماران یا دو بدنه هوشمند را با سرعت پایدار طراحی کند.
سرعت هوشمند یعنی شناور بدون استفاده از هیچ ابزار کنترلی باید مسیرهای انتخابی را بدون انحراف بصورت خوانش نقاط هوشمند و کنترل، و بدون برخورد با مانع به انتهای مسیر برسد.
علیئی به خبرنگار گروه علمی ایرنا، می گوید: یکی ازمزایای این شناورآن است که پروانه های آن از سطح عبور کرده و قایق روی سطح می رود و دیگر شناور در آب نیست و تنها پروانه ها روی سطح است و به همین دلیل استحکاک با آب وجود ندارد.
این شناور به دلیل اینکه هوشمند بوده و به کنترلر وابسته نبوده است موفق شد نمایش قابل قبولی داشته باشد و در مقایسه با سایر شناورهای ساخته شده در 10 ثانیه مسیر طراحی شده را طی کرد.
این دانشجو در خصوص این شناور که از اجزای مختلف از جمله باتری 8 سل لیتیوم، یک جعبه کنترل و قطب نما تشکیل شده است و اندازه آن یک متر در 27 سانتیمتر است، افزود: ما برای ساخت این شناور طرحهای مختلف را بررسی کردیم، به طوریکه بین طرح های دیپ وی، هیدرو پلین و کاتاماران، دریافتیم که طرح کاتاماران خیلی راحت تر است و از پایداری بالایی برخوردار است.

** دانشجویان خلاق بعد از مسابقات به حال خود رها نشوند
یکی از داوران این مسابقات نیز در خصوص اینکه این دانشجویان چطور این شناورها را طراحی کرده اند می گوید: بخش بزرگی به الگو برداری از نمونه های مشابه خارج از کشور برمی گردد، اما آنچه مشخص است آن است که نقشه کاملی از این سیستم ها در دست نیست و قطعا باید خودشان خلاقیت به خرج داده و آنها را تکمیل کنند.
صادق حمزه کارشناش ارشد معماری کشتی از دانشگاه امیرکبیر نیز که به عنوان سرداور این دوره مسابقات شناورهای هوشمند انتخاب شده است به خبرنگار گروه علمی ایرنا می افزاید:طرح های بسیاری از این تیم ها از پتانسیل لازم برای پردازش در مقیاس و اندازه بزرگتر برخوردارند و در صورتیکه این طرح های مطالعاتی با صنعت پیوند بخورند به پیشرفت هایی بسیار خوبی خواهیم رسید.
وی اظهارکرد: به نظرم اگر از این تیم های دانشجویی به دلیل انجام کارگروهی حمایت شود، اقدام ارزشمندی است چراکه در این دوره از مسابقات دانشجویان تلفیقی از چند رشته از جمله کشتی سازی، مکانیک، برق و الکترونیک و مخابرات در قالب یک تیم برای طراحی و ساخت شناور گرد هم آمدند.
وی معتقد است: صنعت کشتی سازی یک صنعت خیلی بزرگ در دنیا محسوب می شود و بسیاری از کشورهای دنیا برای حجم اشتغال و رسوب دانشی که از این صنعت ایجاد می شود، سرمایه گذاری مناسبی کرده اند و ما نیز اگر به این سمت حرکت کنیم شاهد رسوب دانش در سایر شاخه ها نیز خواهیم بود.
این داور مسابقه شناورهای هوشمند تاکید کرد: بایستی انجام کارگروهی در سطوح مختلف تحصیلی گسترش یافته و تقویت شود، چراکه دانش آموزان و دانشجویان ما ضمن آشنایی با فرهنگ کارگروهی به مزایای آن پی برده و از طرفی دانشجویان و دانش آموزان در سنین پایین تر و در پروژه های سبک با سعی و خطا به روش های مواجه با انواع و اقسام مسائل کارگروهی تسلط خواهند یافت. 
به گفته وی، نحوه هدایت و ساماندهی این تیم ها خیلی تاثیرگذار است اینکه بعدها برای این تیم ها و طرح هایشان چه اتفاقی می افتد و به کجا می رسد بسیار مهم است، به طور حتم این تیم ها بایستی پشتیبانی شده و نباید بعد از مسابقات در این سطح، به حال خود رها شوند. 
وی درعین حال به نکته مهمی اشاره کرده و می گوید: با اینکه در برخی دانشگاه ها ، دانشجویان قوی و توانمندی وجود دارند اما متاسفانه حوزه پشتیبانی کار خیلی قوی نیست.

**شناورهای ساخته شده دانشجویی حاصل طرح های خلاقانه
محمدرضا فتحی دبیر مسابقات شناورهای هوشمند نیز می گوید:بسیاری از شناورها که درمسابقات حضور دارند از نظر شکل هندسی نسبت به شناورهای ساخته شده در سال های گذشته از نوآوری های مناسبی برخوردار هستند و فرم های جدیدی از کشتی ها، سیتم های رانش و پیش برنده ارائه شده است و حتی نوع پروانه هایی که استفاده می کنند نیز عمدتا حاصل طرح های نوآورانه ای است که بعدها می شود در مقیاس های بزرگ برای آن سرمایه گذاری کرد.
وی که با خبرنگار گروه علمی ایرنا گفت و گو می کرد، ادامه داد: به عنوان مثال سیستم های رانشی که در این شناورها پیاده سازی می شود در کنار نحوه فرمان دادن به آنها به خوبی می توان در شناورهای تندرو استفاده کرد، ضمن اینکه فرم بدنه هایی که این شناورها از آن برخوردارند دقیقا در همین مقیاس قابل ساخت درمقیاس های بزرگ تر است.
مانند آنچه که اردیبهشت ماه سال جاری با ساخت و فروش 10 میلیون دلاری نخستین شناور صادراتی کاتامران با بدنه آلمینیومی به کشور ترکیه اتفاق افتاد و کشورمان ضمن ورود به باشگاه سازندگان شناورهای مسافربری تندرو در جمع هفت کشور دارای فناوری ساخت شناورهای کاتاماران قرار گرفت.

**صنایع دریایی از پتانسیل بالایی برای اشتغالزایی برخوردار است
دبیر مسابقات شناورهای هوشمند سومین جشنواره دریا مسیر پیشرفت همچنین با اشاره به وجود هزاران کیلومتر خط ساحلی در جنوب و شمال کشور گفت: قابلیت های مناطق ساحلی صرف نظر از بحث نظامی و امنیتی، ظرفیت های عظیمی در حوزه کشتیرانی، شیلات، فعالیت های توریستی و گردشگری و خدمات دریایی و اکتشافات نفتی برای اشتغالزایی ایجاد کرده است.
وی می گوید:در حال حاضر ناوگان تجاری کشورهایی که در بازار صنایع دریایی پیشرفت داشته اند فوق العاده بزرگتر از ناوگان نظامی بوده است.
فتحی در خصوص راه های پیشرفت در حوزه صنایع دریایی نیز گفت: نگاهی به کشورهای توسعه یافته در این حوزه بیانگر آن است که این کشورها همه دارای خط ساحلی پیشرفته و بنادر بزرگی هستند و ترانزیت در آنها زیاد است و واردات و صادرات کالا از انجا زیاد است و به نوعی کانون های منطقه ای هستند. لذا حمایت از شرکت های دانش بنیان و تشویق بخش خصوصی برای سرمایه گذاری در این حوزه بسیار اثربخش خواهد بود.

**توسعه صنایع دریایی در گرو حمایت از جوانان خلاق
اما به گفته کارشناسان وضعیت صنایع دریایی خیلی وابسته به پیشرفت صنایع دیگر از جمله تولید فولاد دریایی و موتور است تا این صنعت عملا بتواند در چرخه مناسبی حرکت کند.هنگامی که این زیرساخت ها نباشد این صنعت لنگ خواهد زد و تجهیزات آن بایستی از خارج از کشور تامین شود.
گزارش ها حاکی از آن است که گرچه صنایع دریایی با امنیت و اقتصاد ملی ارتباط تنگاتنگ دارد و ایران نیز به دلیل داشتن مرز آبی طولانی و واقع شدن در کنار خلیج فارس و دریای خزر از قابلیت های بسیار مناسبی در این حوزه برخوردار است، هنوز با جایگاه واقعی خود در ساخت، تولید، تعمیر و نگهداری انواع مختلف کشتی و تجهیزات شناورها و صنایع دریایی فاصله داریم.
هرچند سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) بعنوان سازمان زیر مجموعه وزارت صنعت، معدن و تجارت در حوزه صنایع دریایی اقداماتی از جمله تدوین برنامه راهبردی 10 ساله متناسب با افق 1404 را داشته است، اما به گفته کارشناسان باتوجه به سرعت تکنولوژی دیگر ترسیم برنامه های بلندمدت این شکلی دیگر راهگشا نخواهد بود.
اما عملکرد معاونت علمی وفناوری درطول چهارسال اخیر در حوزه های مختلف ثابت کرده است که امروز توسعه کشور در بخش های مختلف از جمله صنایع دریایی تنها در گرو برداشتن موانع فعالیت بخش خصوصی در اقتصاد و همچنین حمایت از جوانان خلاق است.
دبیر مسابقات شناورهای هوشمند در این خصوص می گوید: در چند سال اخیر خیلی شرایط تغییر کرده، به طوری که برخی تجهیزات دریایی بومی سازی شده است به شکلی که ما در حال حاضر قادر به ساخت فولاد دریایی و موتور هستیم.
به گفته فتحی، در حال حاضر شرکت های دانش بنیان زیادی وارد و فعال شده اند و سعی دارند این شرایط را تا حدود زیادی تغییر دهند. نمونه های آن ساخت کشتی هایی است که در چند سال اخیر در کشور به هر طریقی ساخته و به آب انداخته شده است و انشاء الله در آینده نیز حمایت شوند.
وی ضمن تاکید بر اینکه با برگزاری این مسابقات به تدریج بدنه بیشتری دانشجویان بخصوص رشته های دریایی درگیر کار می شوند، افزود: بسیاری از دانشگاه های دریایی در تهران هستند و دانشجویان بصورت عملی ارتباط مستقیم با دریا ندارند و برگزاری این مسابقات باعث می شود که بخشی از آموخته های تئوریک خود را تست و آزمایش کنند و به طور واقعی ببینند چه اتفاقاتی ممکن است رخ دهد.
فتحی با اشاره به اینکه، امکانات نسبتا کاملی در باغ موزه دفاع مقدس فراهم شده است به دلیل برگزاری این نوع مسابقات اشاره کرد و گفت: در مهندسی دریا نیز بسیاری از اوقات برخی مسائل را در مقیاس های کوچک بررسی می کنند و برای ساخت شناورهای بزرگ استفاده می کنند و این پروسه ای است که در مهندسی همواره طی می شود.
به گفته وی، بخش دانش آموزی از مسابقات شناورهای هوشمند عملا مستقل بوده و از سوی وزارت آموزش و پرورش با همکاری ستاد توسعه فناوری و صنایع دانش بنیان دریایی انجام می شود؛ بخش دانشجویی مسابقات شناورهای هوشمند با همکاری دانشگاه صنعتی شریف برگزار شد.